۲۲ مردادماه،روز تشکل ها و مشارکت های مردمی مبارک باد

موضوع تشکل گرایی و مشارکت های اجتماعی هرچند به دنیای مدرن مربوط می شود اما فعالیت های داوطلبانه در کشور ما سابقه تاریخی دارد که البته پیوند آن با باورها و اعتقادات مذهبی را نمی توان نادیده گرفت.
امروزه مشارکت های مردمی لازمه امر توسعه در هر جامعه ای است و بدون آن توسعه ممکن نیست و ضرورت تشکل گرایی برای تحقق مطالبات گروه های مختلف اجتماعی نیز بر کسی پوشیده نیست.
تشکل ها نهادهای مردمی هستند که به عنوان واسطه بین دولت و ملت عمل می کنند، خواسته ها و نظرات مردم را جمع آوری،تعدیل و پالایش نموده و می توانند آن ها را در قالب طرح های منسجم و هماهنگ به جامعه و دولت و مجلس عرضه نمایند وپس از تصویب در سطوح مختلف جامعه از آن دفاع نمایند.
کشور ما اکنون در شرایطی قرار دارد که بیش از هر زمان دیگر به بسیج همگانی و همساز کردن توانایی های بالقوه، در عرصه های گوناگون نیاز دارد. از سوی دیگر علاقه ای که مردم ما در مقاطع مختلف برای مشارکت در سرنوشت خویش نشان داده اند، فضای مساعدی را برای فراخوان آنها به حضور اجتماعی ایجاد کرده است. لذا به نظر می رسد که توانمندسازی
و ایجاد بستر همکاری از سوی عالی ترین سطوح نظام فراهم شده و مشروعیت صمیمانه آنان پذیرفته می شود.
سخنان رئیس جمهور روحانی در همایش ملی سازمان های مردم نهاد در ۲۲ مردادماه سال ۱۳۹۳ شاهدی بر نگاهی متفاوت از دوره ریاست جمهوری احمدی نژاد به تشکل ها و نهادهای مردمی است:
“در دوران مدرن، دولتها به تدریج توسعه یافتند و مسئولیتهای سنگینی را بر عهده گرفتند و برخی دولتها مثل دولتهای سوسیالیستی تقریبا همه وظایف را بر عهده گرفتند. حتی آنجا که وظیفه بازار، اصناف و بخش خصوصی بود، همه را دولتها بر عهده گرفتند. به تدریج معلوم شد که دولت قادر نیست همه امور کشور و نیازمندی های جامعه و هر آنچه یک کشور نیازمند است را بر عهده گیرد و لذا برای وظایف دولت و سازمانهای غیردولتی تقسیم بندیهایی صورت گرفت. لذا وظایفی بر دوش را از تمدن غرب آموختیم. در جوامع اسلامی » سمنها « یا NGO سازمانهای غیردولتی نهاده شد. البته معنایش این نیست که ما و ایران از دیرباز، سازمانها و نهادهای غیردولتی در بسیاری از زمینه ها فعال بودند. بسیاری از نهضت ها و انقلاب ها اگر به پیروزی رسید، در سایه ساماندهی و سازماندهی سازمان های غیردولتی بوده است. و آنجایی که سازمانهای غیردولتی فعال نبودند، دولتها دچار شکست شده اند.”
وی در بخش دیگری از سخنانش چنین می گوید:
“سازمانهای مردم نهاد نباید دولت ساخته باشند، به عبارت دیگر باید استقلال داشته باشند. البته سازمان های مردم نهاد، نباید دولت ستیز باشند بلکه باید دولت یار باشند و در شرایطی حتی دولت ساز باشند.”
مولاوردی، معاون رئیس جمهور در امور زنان و خانواده، نیز در سخنرانی مراسم معارفه خود با تأکید بر اهمیت نهادهای مدنی گفته بود:
“لازم است زاویه دید به نهادهای مدنی و فعالان آن تغییر کند و به نهادهای مدنی به عنوان رفیق نگریسته شود و نه رقیب.علاوه بر آن باید نگاه آنان به دولت بازنگری شود. زمانی که نهادهای مدنی و دولت نسبت به هم سوء ظن داشته باشند نباید منتظر تحول باشند.”
هرچند نوع نگاه حکومت ها و دولت ها به تشکل ها و مشارکت های مردمی حائز اهمیت بسیار است اما در عین حال نمی توان از اهمیت نقش اعضای این تشکل ها در اعتبار و پایدار سازی و تأثیرگذاری آن ها غافل ماند. به قول محسن خلیلی پدر صنعت ایران، در فرآیند توسعه، شخصیت، ذهنیت و الگوهای رفتاری انسان ها باید دچار تحول شود. مجموعه این تحولات باعث پدیدار شدن انسانی می شود که به بهترین وجه قادر است در جامعه ای پیچیده و در حال تحول، از عهده نقش هایی که به او محول می شود، برآید.
ویژگی هایی که به آن اشاره می شود برای تمام سطوح جامعه ضروری است: تمایل به پیشرفت و نوآوری، انعطاف پذیری ذهنی، روحیه کار گروهی، مشارکت اجتماعی، مشارکت روانی و همدلی، مشارکت اقتصادی، مشارکت ارتباطی، برتری فضایل انگیزه های اجتماعی بر انگیزه های فردی، ذهنیت آینده نگر، اعتقاد به یادگیری مداوم، احساس مفید و موثر بودن، اتکاء به نفس و استقلال در تصمیم گیری ها همراه با مشورت و نظرخواهی، زمان آگاهی، توسعه هوش احساسی که مقوله ای پر اهمیت و نوین و تحول آفرین در علم است.
اختصاص یک روز به نام تشکل ها و مشارکت های مردمی نشانگر اهمیتی است که به آن داده شده و حال بر تشکل ها و نهادهای مدنی است که در این شرایط حساس با هوشیاری کامل ودرایت لازم در چارچوب منافع ملی به نقش آفرینی بپردازند.
این روز را به تمامی فعالان مدنی تبریک می گویم .
فخرالسادات محتشمی پور عضو موسس و رئیس هیئت مدیره انجمن زنان مدیر کارآفرین و عضو موسس انجمن زنان پژوهشگر تاریخ و موسسه اجتماعی فرهنگی یاس

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *